نوشته‌ها

نایک، کرونا، ارزندگی

همه‌گیری کرونا تاثیر مخربی بر اقتصاد بسیاری از صنایع و شرکت‌ها گذاشت و شرکت نایک هم از این قاعده مستثنی نبود. گزارش فصلی این شرکت نیز بهانه‌ای برای مرور وضعیت آن است.

 

گزارش فصلی شرکت نایک منتشر شد. برخلاف انتظار بازار، اختلالات در زنجیره تامین در سطح جهانی بیشتر از انتظارات بازار به سیستم فروش شرکت‌ها آسیب رسانده است. در اواخر سپتامبر، سازنده کفش‌های کتانی Air Jordan و Air Force 1 به سرمایه‌گذاران اعلام کرد که تعطیلی کارخانه‌ها در ویتنام، طولانی‌تر شدن زمان حمل و نقل و کمبود نیروی کار، باعث کاهش فروش شده است، حتی در شرایطی که پس از تعطیلی سال گذشته و تعطیلی باشگاه‌های بدنسازی، مردم علاقه بیشتری برای خرید لباس‌های ورزشی دارند.

نایک در طول سه ماهه دوم مالی خود، با روند نزولی در فروش مواجه بوده است. اگر‌چه تحلیلگران به دنبال رشد ۱۲ درصدی درآمد برای سال و همچنین افزایش ۱۲ درصدی برای سه ماهه دوم بودند. اما با وجود محیط بسیار غیرقابل پیش‌بینی که برای شرکت‌های تولیدکننده کالاهای مصرفی ایجاد شده است، نایک همچنان یکی از گزینه‌های مورد علاقه تحلیلگران باقی مانده است زیرا انتظار بر این است که با توجه به افزایش تقاضای مصرف‌کننده و موفقیت‌آمیز بودن تجارت الکترونیک شرکت، فروش این شرکت دوباره روند صعوی به خود خواهد گرفت.

یکی دیگر از دلایلی که نایک را به عنوان سهمی با ویژگی خرید و نگهداری می‌دانند  تغییر سبک فروش شرکت از خرده‌فروشی به سمت فروش الکترونیکی در پی بحران جهانی بهداشت بوده است. در واقع در این سبک فروش، ارتباط مستقیمی با مصرف‌کننده ایجاد می‌شود که تاثیرات جدی بر‌ روی حاشیه سود شرکت تاثیر خواهد گذاشت. آمار و ارقام نشان‌ می‌دهد برای چندین فصل، فروش آنلاین نایک بیش از ۸۰ درصد افزایش یافته است. لازم به ذکر است این رقم بیش از هدف شرکت برای درآمد حاصل از این بخش بوده است.

در گزارش، گلدمن‌ساکس با بررسی شرکت نایک عنوان کرد: ما فکر می‌کنیم که ارزش سهام شرکت نایک هنوز هم می‌تواند روند صعودی داشته باشد، زیرا نایک احتمالاً از مشتریان بیشتری که روی سلامتی تمرکز می‌کنند، افزایش احتمالی روند مد پس از همه‌گیری ویروس کرونا، بهره‌گیری از داده‌های غنی مشتریان و مجموعه برنامه‌های خود برای رانندگی و … سود می‌برد. قدرت برند نایک به عنوان اصلی‌ترین مزیت رقابتی این شرکت محسوب می‌شود. در حالی که چرخه‌های مد می‌توانند در کوتاه‌مدت بر سهم بازار تأثیر بگذارند، ما خاطرنشان می‌کنیم که قدرت برند باعث اطمینان خاطر روند سهم در بلندمدت خواهد بود.

در پایان می‌توان گفت سهام نایک ممکن است در کوتاه‌مدت تحت فشار فروش قرار گیرد زیرا تا زمانی که همه‌گیری شیوع دارد، این شرکت همچنان با مشکلات طرف عرضه مواجه است. با توجه به قدرت برندهای نایک و تلاش مداوم آن برای گسترش فروش آنلاین، سرمایه‌گذاران باید از این فرصت ایجاد شده و قیمت‌های مناسب به عنوان فرصتی برای خرید استفاده کنند.

نویسنده: یوسف کفاش تحلیلگر کارگزاری کارآمد

سمت و سوی تورم دنیا در سال ۲۰۲۲

 

 

در مارس ۲۰۲۰ جهان با ویروس کرونا مواجه شد از آن سو دولت‌ها و بانک‌های مرکزی به سرعت عمل کردند و با اتخاذ سیاست‌های انبساطی خود تلاش کردند تا تأثیر رکود بر جمعیت خود را به حداقل برسانند.

 

به گزارش روابط عمومی کارگزاری کارآمد، بانک‌های مرکزی به دنبال دستورات خود، بلافاصله نرخ بهره را به صفر درصد کاهش دادند و اکثر برنامه‌های خرید دارایی را برای تزریق نقدینگی به سیستم مالی آغاز کردند. در همین حال، دولت‌ها هزینه‌ها را افزایش دادند، در برخی موارد کمک‌ هزینه‌هایی برای شهروندان خود ارسال کردند و وام‌های قابل بخشش را به مشاغل ارائه کردند تا اقتصاد به آرامی از گزند پاندمی کرونا عبور کند. در حالی که این سیاست‌ها بدون شک در محدود کردن آسیب‌های اقتصادی در بحبوحه یک بحران بهداشتی جهانی مؤثر بودند، بسیاری از مصرف‌کنندگان و کسب‌وکارها را با پول نقد همراه کردند اما سمت مصرف همچنان ضعیف ظاهر شده بود.

 

با بازگشایی تدریجی اقتصاد در سال ۲۰۲۱، شاهد بودیم که مصرف‌کنندگان موجی از تقاضای سرکوب شده را راه انداختند و بسیاری از مشاغل را غافلگیر کردند. افزایش چشمگیر تقاضا، همراه با محدودیت‌های اقتصادی مداوم در بسیاری از کشورهای نوظهور، بر زنجیره‌های تامین جهانی و شبکه‌های لجستیک فشار آورد و کسب‌وکارها را وادار کرد قیمت‌ها را افزایش دهند. در واقع از یک سو ما با کاهش شدید موجودی محصولات رو‌به رو بودیم و از سوی دیگر کارگران شروع به تقاضای دستمزدهای بالاتر کرده‌اند که باعث تشدید فشارهای تورمی مضاعفی شد.

 

سوال اساسی این است که آیا این عوامل تورم‌زا تا سال ۲۰۲۲ ادامه خواهند داشت یا خیر ؟ در حال حاضر با کاهش نوسانات اقتصادی به علت فروکش کردن موج‌های سهمگین کرونا، پیش‌بینی چشم‌انداز اقتصادی کمی آسان‌تر شده است. از منظر سیاست پولی، اکثر بانک‌های مرکزی بزرگ با کاهش خرید دارایی‌ها و افزایش مستقیم نرخ‌های بهره، به سمت سیاست «عادی‌سازی» حرکت می‌کنند. لازم به ذکر است که این سیاست‌ها با تأخیر قابل‌توجهی بر اقتصاد تأثیر می‌گذارند، اما انتظار می‌رود در نیمه دوم سال ۲۰۲۲ با تزریق نقدینگی کمتر به سیستم مالی و افزایش نرخ‌های بهره تقاضا کاهش یابد و از فشارهای تورمی کاسته شود.

 

از سوی دیگر اما دو عامل اساسی می‌تواند شرایط سال آینده را تحت تاثیر  قرار دهد. به علت آسیب‌پذیری زنجیره تامین، ممکن است با شدت گرفتن سمت تقاضا شاهد اختلالات جدی در سمت عرضه محصولات باشیم. یا شاهد افزایش هزینه حمل و نقل که منجر به کاهش عرضه محصولات خواهد شد. مورد دوم احساسات مصرف‌کنندگان در سطح جامعه است. هرچه فشار قیمت‌ها طولانی‌تر باشد، احتمال اینکه مصرف‌کنندگان خرید کالاهای خود را برای «غلبه‌کردن» بر افزایش قیمت‌ها تسریع کنند، مستحکم‌تر می‌شوند و با انجام این کار، کمبودها و تورمی را که از آن می‌ترسند در یک چرخه معیوب ایجاد خواهند کرد.

 

نویسنده: یوسف کفاش تحلیلگر کارگزاری کارآمد

 

 

امید «متانول‌سازها» به تغییر سوخت کشتی‌ها

صنعت پتروشیمی یکی از صنایع تاثیرگذار در اقتصاد کشور به شمار می‌رود که مواد پایه در آن دسته‌بندی شده و نقش و اهمیت هر یک از آنها را می‌توان به تفکیک، مورد بررسی قرار داد. یکی از مواد پایه صنعت پتروشیمی، متانول یا متیل الکل بوده که ساده‌ترین نوع الکل است. این محصول بالادستی به صورت گسترده برای تولید مواد شیمیایی صنعتی همانند فرمالدهید، استیک اسید، دی‌متیل ترفتالات، متیل متاکریلات و بسیاری دیگر از ترکیبات شیمیایی مورد استفاده قرار می‌گیرد. همچنین با توجه به کمبود قابل پیش‌بینی منابع انرژی در آینده، مصرف مستقیم متانول به عنوان سوخت پاک و یا در تولید هیدروژن مصرفی پیل‌های سوختی، بسیار مورد توجه است.

 

یوسف کفاش، تحلیلگر کارگزاری کارآمد، در گفتگو با جهان اقتصاد با اشاره به مطلب فوق گفت: متانول از گاز سنتز تولید می‌شود که گاز سنتز نیز از منابع مختلفی از جمله گاز طبیعی (متان)، ذغال سنگ و سوخت‌های مایع تولید می‌­گردد. در نقاط مختلف دنیا نحوه تولید متانول متفاوت است؛ به طوری که در خاورمیانه به علت وفور گاز طبیعی، ۱۰۰ درصد متانول تولید شده از متان است. در حالی که در کشورهای  جنوب شرق آسیا نظیر چین حدود ۷۰ درصد متانول تولید شده از ذغال سنگ و تنها ۲۰ درصد از گاز طبیعی است.

کفاش گفت: بر اساس اطلاعات منتشرشده موسسه MMSA در سال ۲۰۲۰، ظرفیت اسمی تولید متانول در جهان نزدیک به ۱۵۰ میلیون تن است. از طرفی تولید و مصرف جهانی متانول ۱۰۷ میلیون تن و تجارت جهانی آن ۲۷ میلیون تن است. ظرفیت اسمی تولید متانول در ایران ۱۲ میلیون تن است که ۸ درصد ظرفیت اسمی و ۴۳ درصد تجارت متانول در سطح جهان را پوشش می­‌دهد. از سوی دیگر، نزدیک به ۴۰ درصد از تولید متانول خاورمیانه سهم ایران است.

تحلیلگر کارگزاری کارآمد افزود: حال با این تفاسیر به نظر می‌رسد بررسی شرکت‌های تولیدکننده متانول در بازار سرمایه خالی از لطف نباشد. در حال حاضر سه شرکت پتروشیمی زاگرس، فن­آوران و خارک به صورت سهامی عام فعالیت می­‌کنند. مجموع ظرفیت تولیدی متانول این سه شرکت، ۴.۹ میلیون تن است. این شرکت یکی از بزرگترین تولیدکنندگان متانول در سطح جهان شناخته می­‌شود. از سوی دیگر ۸۰ درصد درآمد عملیاتی پتروشیمی فن‌آوران ناشی از فروش متانول است و ۲۰ درصد دیگر سهم فروش اسیداستیک است. این شرکت تنها تولیدکننده این محصول در کشور است. پتروشیمی خارک نیز دارای ظرفیت ۶۰۰ هزار تنی تولید متانول است. این پتروشیمی علاوه بر متانول، به تولید پروپان، بوتان و پنتان نیز مبادرت می­ورزد و تنوع محصولات این شرکت نسبت به دو شرکت دیگر بالاتر است. باتوجه با ترکیب محصولات تولیدی هر شرکت می­‌توان گفت با فرض ثبات سایر عوامل و تغییرات قیمت متانول، در صورت افزایش قیمت جهانی، پتروشیمی زاگرس به علت تک محصول بودن بیشترین تاثیر مثبت در درآمد عملیاتی و پتروشیمی خارک کمترین تاثیر را می‌­پذیرد. از سوی دیگر درصورت افت شدید قیمت متانول، پتروشیمی خارک کمترین ریسک و پتروشیمی زاگرس بیشترین ریسک را متحمل خواهند شد.

 

وی بیان کرد: جالب است بدانید که بیشترین سهم بهای تمام شده در این صنعت مربوط به گاز خوراک مصرفی است. در حال حاضر نرخ گاز خوراک به صورت دستوری و بر حسب سنت بر مترمکعب بر اساس دلار نیما تعیین می‌­گردد. یکی از مهمترین ریسک­‌های این صنعت تغییرات دستوری نرخ گاز خوراک است. همانطور که مشاهده می­‌شود بیشترین سهم گاز خوراک در بهای تمام شده محصولات مربوط به پتروشیمی زاگرس است. در واقع در صورت افزایش نرخ گاز خوراک بیشترین زیان متوجه پتروشیمی زاگرس و کمترین زیان متوجه پتروشیمی خارک خواهد شد.

 

این تحلیلگر بازار سرمایه بیان کرد: به طور خلاصه می‌­توان گفت به ازای احداث هر تن متانول ۵۵۰ دلار سرمایه نیاز است. اما باید توجه داشت واحدهای کوچک­تر از یک میلیون تن، هزینه ساخت به مراتب بالاتری دارند. برای واحدهای کوچک به ازای احداث هر تن متانول حدود ۷۵۰ دلار سرمایه نیاز است. به طور مثال ارزش جایگزینی پتروشیمی زاگرس با فرض دلار ۲۵ هزار تومنی، حدود ۴۵ هزار میلیارد تومان برآورد می­‌گردد. البته به علت مشکلات ساختاری در اقتصاد ایران و مسائلی از قبیل زمان­‌بر بودن اجرای طرح­‌ها، مشکلات تحریم و … هزینه ساخت هر تن متانول بالاتر از ۵۵۰ دلار خواهد بود. محاسبه ارزش جایگزینی دو شرکت دیگر به علت تنوع محصولات به راحتی نخواهد بود.

کفاش گفت: روند قیمت متانول نیز مساله دیگری است که میزان تقاضای این ماده پایه صنعت پتروشیمی را تعیین می‌کند. نرخ جهانی متانول از تاریخ ۱۳ اکتبر ( ۲۲ شهریور ) به سطح ۲۰۰ دلار رسید. اگر چه مازاد عرضه جهانی، کاهش تقاضای محصولات به علت شیوع گسترده ویروس کرونا و چشم‌­انداز طرح­‌های افزایش ظرفیت متانول در سطح جهان باعث شده بود نرخ متانول به ۱۵۰ دلار بر تن نیز برسد اما هم اکنون متانول با قیمت ۲۵۳ دلار بر تن معامله می­‌شود. بهبود تقاضای محصولات پتروشیمی، اعلام خبر تاخیر یکساله در بهره­برداری از طرح ۱.۸ میلیون تن متانول توسط متانکس، چشم‌انداز مثبت نسبت به افزایش تقاضای متانول به عنوان سوخت جایگزین در کشتی­‌ها از جمله عوامل افزایش قیمت متانول در هفته‌­های اخیر است. لازم به ذکر است سازمان بین‌المللی دریانوردی، متانول را یک سوخت دریانوردی معرفی کرده است و انستیتوی متانول از این قانون استقبال کرده است. در حال حاضر این موسسه در حال رایزنی با شرکت‌های کشتیرانی مبنی بر ساخت کشتی با استانداردهای سوخت متانول است. هم اکنون ۱۲ نفتکش که سوخت آنها متانول هست در حال فعالیت می­باشند و مجوز ساخت ۱۰ نفتکش دیگر صادر شده است. در واقع زمان اخذ مجوز و ساخت کشتی‌های جدید در حال کاهش است.

وی افزود: با فرض نرخ متانول ۲۱۰ دلاری و نرخ دلار ۲۵ هزار تومان برای ۶ ماه پایانی سال مالی ۱۳۹۹ و نیز سال مالی ۱۴۰۰، سودآوری شرکت‌­ها به شرح زیر است. کمترین “پی بر ای” تحلیلی نیز مربوط به پتروشیمی زاگرس است. لازم به ذکر است بیشترین درصد تقسیم سود متعلق به پتروشیمی زاگرس با ۱۰۰ درصد و کمترین درصد متعلق با پتروشیمی خارک با ۸۵ درصد است.

تحلیلگر کارگزاری کارآمد در پایان اظهار کرد: با نگاهی اجمالی می­‌توان اینگونه گفت که روند فعلی قیمت جهانی متانول در بلند­مدت چندان پایدار نیست. با بهره‌­برداری از ظرفیت‌­های جدید تولید متانول، فشار عرضه باعث افت نسبی قیمت متانول خواهد شد. از سوی دیگر روند سودآوری شرکت­‌های تولیدکننده متانول در ایران حتی با فرض نرخ‌­های نه چندان بالا همچنان جذاب خواهد بود. به نظر می‌رسد با شرایط فعلی، پتروشیمی زاگرس بیشترین ارزندگی را بین رقبای خود داشته باشد. اما لازم است ریسک‌هایی نظیر افت شدید قیمت متانول و قیمت‌گذاری دستوری گاز خوراک نیز مدنظر قرار گیرد. زیرا بیشترین اهرم نسبت به متغیرهای ذکر شده نیز متعلق به این شرکت است.